Fatih ÇOLLAK / Tashihi Huruf

KEFFARETLER

YEMİNLER

EVLİLİK

BOŞANMA

SİYER-İ NEBİ

TEMİZLİK / TEHARET / DİYANET(DİB) FETVALARI

ADAK VE YEMİN / DİYANET(DİB) FETVALARI

DUA VE ZİKİR / DİYANET(DİB) FETVALARI

KADINLARA ÖZEL HALLER / DİYANET(DİB) FETVALARI

MİRAS VE VASİYET / DİYANET(DİB) FETVALARI

YİYECEKLER ve İÇECEKLER / DİYANET(DİB) FETVALARI

BİDAT VE HURAFELER / DİYANET(DİB) FETVALARI

10.200 SORULU-CEVAPLI MÜLAKAT SORULARI

1-Kur’an-ı Kerim ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

2-Tecvid ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

3-Tefsir ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

9-Hadis ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

12-Kelam ve Akaid ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

14-Hac ve Umre ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

16-Peygamberler ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

21-Siyer-i Nebi ile ilgili SORULAR VE CEVAPLAR

28-Genel Kültür ile ilgili SORULAR VE CEVAPLA

Namazda cem meselesi

CEM’İ CAİZ KILAN SEBEPLER:

Yolculuk – yağmur – çamur – ihtiyaç – kar-dolu – hastalık ve meşguliyettir.

Yolculuk: Hanefiler dışındaki çoğunluk yolculukta cem yapılabileceğini söyler. Ancak Malikiler yolculuğun meşakkatli olma şartını koşar. Bazı Maliki âlimler deniz yolculuğunda seferi hükümlerin uygulanamayacağını söyler.

Yağmur-Kar-Dolu: Maliki ve Hanbeliler sadece akşam ve yatsının cemi takdimini kabul ederler. Şafiler öğle ve ikindiyi de cem ederler. Bunlar ancak camide cem edilebilir. Şafiler yerlerin çamur olmasını ceme sebep saymaz. Hanbeliler ise sayar. Malikiler ise çamurla beraber zifiri karanlığın olmasını da şart koşarlar.

Hastalık: Maliki’ye göre hasta eğer ikinci vakte kadar bayılacağından endişe ediyorsa namazını cem yapabilir. Hambelilere göre emzikli kadın-istihaze kanı gelenler cem yapabilir. Şafiler ise hastalık sebebiyle cem yapmaz.

İhtiyaç-Meşguliyet-Sıkıntı: Hanbeli’ye göre sıkıntı cemi meşru kılar. Ebu Yala’ya göre cumanın ve cemaatle namazın terk edilmesini caiz kılan her sebep cemi de caiz kılar. Mezheplerin cem konusunda görüş ayrılığına düşme sebebi olarak namazların vakitlerini belirten hadislerin yanında cem konusunda birbiriyle çelişen hadislerin olması etkili olmuştur. Arafat ve Müzdelife’deki cemi kimi alimler normal haldeki ceme kıyaslamışlardır. Namazların ortak vakitleri olup olmadığı tartışması cem konusunda etkili olmuştur. Cem bir ruhsat ve kolaylaştırmadır. Gerektiğinde bu ruhsat kullanılabilir. Cem sabah namazında olmaz. Cem sadece öğle ile ikindi ve akşam ile yatsı arasında olur. Sıraya riayet etmek ve ceme riayet etmek gerekir. Öğle ile ikindiyi öğle vaktinde kılmaya cemi takdim denir. Akşam ile yatsıyı yatsının vaktinde kılmaya cemi te’hir denir. Cem yapılırken iki namaz arasında ara verilmeden yapılması gerekir. Şafi ve Hanbelide cemi takdim’de muvalat şarttır.

Korku Namazı: Nisa 102. ayette savaş anında yapılması gereken namazdan bahsedilir. Düşman saldırısı anında imamın arkasında namazı nöbetleşe kılmaları gerekir. Birinci grup 2 rekât kılar. Diğer grup gelir. Daha sonra birinci grup 3. ve 4. rekâtları kendi kılar. İkinci grup 1. ve 2. rekâtları kıraat yaparak kılar.

Namazların Kazası: Vaktinde kılınamayan kazaya kalmış namaza faite denir. Çoğulu fevaaittir.

İKİ NAMAZI BİR VAKİTTE KILMA

CEM’

Hac zamanında Arafat’ta öğle ile ikindinin öğle namazının vaktinde birlikte kılınması (cem‘-i takdîm) ve Müzdelife’de akşam ile yatsının yatsı namazının vaktinde birlikte kılınması(cem‘-i te’hîr) konusunda alimler görüş birliği etmişlerdir.

Hanefiler bunların dışındaki cemi caiz görmezler. Ancak Hanefiler manevi cemi(şekli cem) caiz görürler. Buna cemul fiil veya cemul muvasala denir. Çünkü bu uygulamada vakit değil fiil birleştirilir. Ayrıca Ebu Hanife Arafatta kılınan cem-i takdim namazının cemaatle kılınmasını şart koşar. Diğerleri bu şartı koşmaz.

Ebû Hanîfe, arefe günü Arafat’ta birlikte kılınan öğle ve ikindi namazının cemaatle kılınmasını şart koştuğu halde diğer mezhepler bu şartı aramazlar. Cem‘ ile namaz kılınırken bir ezan okunur, fakat iki namaz için ayrı ayrı kamet getirilir. Öğle namazının farzı eda edildikten sonra sünnet kılınmaksızın ikindi namazına geçilir. İkindi namazı öğle namazına tâbi olduğundan, öğle namazı herhangi bir nedenle sahih olmamışsa ikindi namazının da öğle ile birlikte iade edilmesi gerekir. Müzdelife’de ise akşam ile yatsı namazı tek ezan ve tek kamet ile kılınır. Akşamın farzı ile yatsının farzı arasında sünnet namaz kılınmaz. Arada sünnet kılınmışsa yatsı için tekrar kamet getirilir.

Diğer mezheplerde cem‘, belirli sebep ve şartlarla câiz görülmüştür. Şiî-Ca‘ferî mezhebin de ise, hiçbir mazerete gerek olmaksızın iki namazın bir vakitte cem edilmesi câizdir. Cem‘i kabul edenlere göre, iki namazın cem’ edilmesini câiz kılan sebepler, ayrıntıdaki görüş ayrılıkları bir tarafa bırakılacak olursa şunlardır:

1.Yolculuk(sefer),

2.Yağmur, çamur, kar, dolu,

3.Hastalık,

4.İhtiyaç ve meşguliyet.

Kasr: Seferde namazları kısaltmaktır. Hanefi’de azimettir, Şafii’de ruhsattır.

Cem: İki namazı bir arada kılmaktır. Hanbelî mezhebi geniş bir şekilde kullanmıştır.

Sûrî Cem: Bir namaz son vaktinde diğeri de ilk vaktinde olmak üzere her namaz kendi vakti içinde kılınmış olur ise buna “mânevî cem‘ ve ‘şeklî (sûrî) cem‘ de denilir.